Μέσα στον χρόνο, υπάρχουν στιγμές που μοιάζουν σαν να μας καλούν να πατήσουμε ένα νοητό κουμπί επανεκκίνησης. Να αφήσουμε πίσω όσα δεν πήγαν όπως θα θέλαμε, να οργανωθούμε διαφορετικά, να βάλουμε νέους στόχους και να αποκτήσουμε ξανά την όρεξη να προσπαθήσουμε.
Για κάποιους αυτή η στιγμή έρχεται την 1η Ιανουαρίου, για κάποιους άλλους τον Σεπτέμβριο, μαζί με τη νέα σχολική χρονιά, την επιστροφή στη δουλειά και την επαναφορά στην καθημερινότητα. Υπάρχουν όμως και εκείνοι που αισθάνονται αυτή την αλλαγή ήδη από τα τέλη Αυγούστου, όταν οι τελευταίες ημέρες του καλοκαιριού δημιουργούν αυθόρμητα την ανάγκη για ανανέωση.
Τελικά, η προσωπική μας «Πρωτοχρονιά» δεν είναι απαραίτητο να βρίσκεται στο ημερολόγιο. Μπορεί να είναι οποιαδήποτε στιγμή αποφασίσουμε ότι ένας κύκλος κλείνει και ένας καινούργιος
αρχίζει.
Σεπτέμβριος: Η δεύτερη Πρωτοχρονιά του χρόνου
Για πολλούς ανθρώπους ο Σεπτέμβριος μοιάζει περισσότερο με νέα αρχή από ό,τι ο Ιανουάριος. Δεν είναι τυχαίο. Για πολλά χρόνια της ζωής μας, ο Σεπτέμβριος ήταν συνδεδεμένος με τη νέα σχολική χρονιά, καινούργια βιβλία, τετράδια, τάξη, πρόγραμμα, φίλοι, δραστηριότητες. Ακόμη και όταν το σχολείο έχει πλέον μείνει πίσω, κάτι από αυτή την αίσθηση παραμένει.
Παράλληλα, τελειώνουν οι διακοπές, οι περισσότεροι επιστρέφουν στις δουλειές τους και η καθημερινότητα αποκτά ξανά πρόγραμμα και ρυθμό. Έτσι, ο Σεπτέμβριος γίνεται συχνά ο μήνας κατά τον οποίο λέμε: «Τώρα θα οργανωθώ». Θα ξεκινήσω γυμναστήριο. Θα προσέξω περισσότερο τον εαυτό μου. Θα μάθω μια ξένη γλώσσα. Θα κάνω εκείνο το σεμινάριο που συνεχώς αναβάλλω. Θα αλλάξω κάτι στη δουλειά μου. Θα ξεκινήσω επιτέλους εκείνη την ιδέα που έχω εδώ και μήνες.
Αύγουστος: Όταν το τέλος του καλοκαιριού φέρνει σκέψεις
Υπάρχει όμως και μια πιο ήσυχη νέα αρχή. Εκείνη που έρχεται τις τελευταίες ημέρες του Αυγούστου. Το καλοκαίρι πλησιάζει στο τέλος του. Οι ημέρες μικραίνουν, οι διακοπές ολοκληρώνονται, τα ταξίδια τελειώνουν και αρχίζουμε να κοιτάζουμε ξανά προς το φθινόπωρο.
Αυτές οι ημέρες δημιουργούν συχνά ένα παράξενο μείγμα νοσταλγίας και ενθουσιασμού. Από τη μία δεν θέλουμε να τελειώσει η ανεμελιά του καλοκαιριού και από την άλλη νιώθουμε την ανάγκη να επιστρέψουμε σε μια πιο οργανωμένη καθημερινότητα.
Είναι μια καλή περίοδος για έναν μικρό απολογισμό. Τι μας έκανε χαρούμενους τους προηγούμενους μήνες; Τι μας κούρασε; Τι αφήσαμε πίσω; Τι θέλουμε να αλλάξει από εδώ και πέρα; Δεν χρειάζονται πάντα τεράστιες αποφάσεις. Μερικές φορές μια νέα αρχή μπορεί να είναι ένα καθαρό γραφείο, ένα καινούργιο πρόγραμμα, περισσότερο περπάτημα, λιγότερος χρόνος στο κινητό ή η απόφαση να αφιερώνουμε λίγες ώρες την εβδομάδα σε κάτι που πραγματικά αγαπάμε.
Ιανουάριος: Η δύναμη μιας λευκής σελίδας
Και φυσικά υπάρχει ο Ιανουάριος. Η αλλαγή του χρόνου παραμένει ίσως το ισχυρότερο σύμβολο μιας νέας αρχής. Αποχαιρετούμε έναν ολόκληρο χρόνο και μπροστά μας ανοίγονται δώδεκα μήνες που ακόμη δεν έχουν γραφτεί.
Γι’ αυτό και οι πρώτες ημέρες του Ιανουαρίου γεμίζουν από υποσχέσεις και στόχους. Να γυμναστούμε περισσότερο. Να ταξιδέψουμε. Να αποταμιεύσουμε χρήματα. Να αλλάξουμε δουλειά. Να διαβάσουμε περισσότερα βιβλία. Να βελτιώσουμε τις σχέσεις μας. Να αφιερώσουμε περισσότερο χρόνο στους ανθρώπους που αγαπάμε.
Η επιστήμη περιγράφει αυτή την τάση ως «fresh start effect», δηλαδή ως το «φαινόμενο της νέας αρχής». Σύμφωνα με σχετικές έρευνες, σημαντικά χρονικά ορόσημα μπορούν να μας βοηθήσουν να διαχωρίσουμε νοητικά το παρελθόν από το παρόν και να αισθανθούμε ότι έχουμε μια νέα ευκαιρία.
Οι στόχοι μας δίνουν κατεύθυνση
Κάθε νέα αρχή συνδέεται σχεδόν πάντα με στόχους. Άλλοι θέλουν να βελτιώσουν την επαγγελματική τους ζωή. Άλλοι θέλουν να φροντίσουν περισσότερο την υγεία και το σώμα τους. Κάποιοι θέλουν να ταξιδέψουν περισσότερο, να δημιουργήσουν, να μάθουν κάτι καινούργιο ή να αφιερώσουν περισσότερο χρόνο στον εαυτό τους.
Οι στόχοι είναι σημαντικοί γιατί μας δίνουν κατεύθυνση. Μας βοηθούν να αισθανόμαστε ότι κινούμαστε προς κάτι και ότι η καθημερινότητά μας έχει έναν σκοπό. Το σημαντικό, όμως, είναι να μην μετατρέπονται σε πίεση. Δεν χρειάζεται κάθε νέα περίοδος να συνοδεύεται από έναν τεράστιο κατάλογο αλλαγών.
Η έμπνευση είναι η σπίθα για κάτι καινούργιο
Πίσω από κάθε νέο ξεκίνημα υπάρχει συνήθως μια στιγμή έμπνευσης. Μπορεί να προέρχεται από ένα ταξίδι, μια συζήτηση, ένα βιβλίο, μια ταινία, έναν άνθρωπο που θαυμάζουμε ή ακόμη και από μια περίοδο κατά την οποία νιώσαμε ότι είχαμε κουραστεί από την ίδια καθημερινότητα.
Ξαφνικά γεννιέται η σκέψη: «Θέλω να κάνω κάτι διαφορετικό». Αυτή η σκέψη είναι πολύτιμη. Είναι η πρώτη σπίθα που μπορεί να μας οδηγήσει σε μια αλλαγή, αρκεί να την αξιοποιήσουμε και να μην την αφήσουμε να χαθεί μέσα στη ρουτίνα.
Οι μεγάλες αλλαγές ξεκινούν από μικρά βήματα
Η έμπνευση μιας νέας αρχής είναι πολύτιμη, αλλά δεν αρκεί από μόνη της. Ένα συχνό λάθος είναι να προσπαθούμε να αλλάξουμε τα πάντα μέσα σε λίγες ημέρες. Λέμε ότι από τη Δευτέρα θα γυμναζόμαστε καθημερινά, θα τρώμε τέλεια, θα διαβάζουμε περισσότερο, θα ξυπνάμε νωρίς και θα είμαστε συνεχώς παραγωγικοί. Όταν δεν καταφέρνουμε να τα κάνουμε όλα, απογοητευόμαστε.
Ίσως ένας καλύτερος τρόπος είναι να ξεκινήσουμε με μικρά και ρεαλιστικά βήματα. Αντί για «θα γυμνάζομαι κάθε μέρα», μπορούμε να ξεκινήσουμε δύο ή τρεις φορές την εβδομάδα. Αντί για «θα διαβάσω πενήντα βιβλία», μπορούμε να διαβάζουμε λίγες σελίδες κάθε βράδυ. Αντί για «θα αλλάξω επαγγελματική πορεία», μπορούμε πρώτα να παρακολουθήσουμε ένα σεμινάριο ή να αποκτήσουμε μια νέα δεξιότητα. Οι μεγάλες αλλαγές χτίζονται συνήθως πάνω σε πολλές μικρές αποφάσεις.
Δεν υπάρχει μία σωστή στιγμή για όλους
Δεν χρειάζεται να περιμένουμε την 1η Ιανουαρίου για να ξεκινήσουμε κάτι νέο. Για κάποιον η νέα αρχή μπορεί να είναι η 1η Σεπτεμβρίου. Για κάποιον άλλον η τελευταία εβδομάδα του Αυγούστου. Μπορεί να είναι τα γενέθλιά μας, η πρώτη ημέρα μιας νέας δουλειάς, η επιστροφή από ένα ταξίδι ή ακόμη και μια εντελώς συνηθισμένη ημέρα κατά την οποία αποφασίζουμε ότι θέλουμε κάτι να αλλάξει. Η νέα αρχή είναι περισσότερο μια εσωτερική απόφαση παρά μια ημερομηνία.
Το σημαντικό είναι να έχουμε ξανά όρεξη
Ίσως αυτό να είναι και το πιο όμορφο στοιχείο κάθε νέου ξεκινήματος: η όρεξη. Η αίσθηση ότι κάτι καινούργιο μας περιμένει. Ότι μπορούμε να μάθουμε, να δημιουργήσουμε, να εξελιχθούμε ή απλώς να αλλάξουμε λίγο την καθημερινότητά μας.
Δεν χρειάζεται κάθε νέο ξεκίνημα να αλλάξει ολόκληρη τη ζωή μας. Αρκεί να μας κάνει να σηκωθούμε το πρωί με περισσότερο ενδιαφέρον για την ημέρα που έχουμε μπροστά μας.
Κάθε νέα αρχή είναι μια μικρή υπόσχεση στον εαυτό μας
Οι νέες αρχές έχουν κάτι βαθιά αισιόδοξο μέσα τους. Δεν σημαίνουν ότι όσα προηγήθηκαν ήταν αποτυχημένα ούτε ότι πρέπει να γίνουμε ξαφνικά διαφορετικοί άνθρωποι. Σημαίνουν ότι μπορούμε να σταματήσουμε για λίγο, να κοιτάξουμε πού βρισκόμαστε και να αποφασίσουμε πού θέλουμε να πάμε.
Ο Σεπτέμβριος μπορεί να φέρει ένα νέο πρόγραμμα. Ο Ιανουάριος νέους στόχους. Ο Αύγουστος την ανάγκη για επαναπροσδιορισμό. Και οποιαδήποτε άλλη ημέρα μπορεί να γίνει η αφετηρία για κάτι καινούργιο. Γιατί τελικά η πραγματική νέα αρχή δεν συμβαίνει όταν αλλάζει ένας αριθμός στο ημερολόγιο.
Συμβαίνει τη στιγμή που αποφασίζουμε ότι είμαστε έτοιμοι να δοκιμάσουμε ξανά, να θέσουμε έναν νέο στόχο και να κάνουμε το πρώτο βήμα προς κάτι διαφορετικό.
by Joan Lio
